A Audiencia Nacional condena á empresa de Hamlyn e a 14 persoas por fraude fiscal de 154 millóns no IVE de hidrocarburos A Audiencia Nacional (AN) condenou a multa á compañía Hafesa Energía do empresario Alejandro Hamlyn e a penas de cárcere a 14 persoas por unha fraude fiscal en concepto de IVE de hidrocarburos de 154 millóns de euros entre 2016 e 2019.

Entre os condenados está o vigués Norberto Uzal, entón director xeneral da compañía e quen, antes do seu paso ao sector privado, tivo responsabilidades na Xunta. En concreto, cando o agora líder do PP, Alberto Núñez Feijóo, dirixía o Goberno galego, e o actual presidente autonómico, Alfonso Rueda, era conselleiro de Presidencia, Uzal foi director xeral de Administración local entre 2009 e 2013, que dependía do propio Rueda.

Ademais das penas de prisión, que traen causa de varios delitos fiscais, de branqueo de capitais e pertenza a organización criminal, impónselle (de forma conxunta con outros implicados na trama) o pago de multas que suman máis de cen millóns de euros. Hamlyn é o empresario que participou desde Dubai (Emiratos) por videoconferencia na reunión na que foi gravada a conversa na que a exmilitante do PSOE Leire Díez falaba de solicitar probas contra a Unidade Central Operativa (UCO) da Garda Civil e o fiscal José Grinda.

Na sentenza, á que tivo acceso Europa Press, a Sala do Penal impón a Hafesa Energía multas por ao redor da cantidade defraudada, como cooperadora necesaria dos delitos contra a Facenda Pública. E a condena a inhabilitación para obter subvencións ou axudas públicas e do dereito a gozar dos beneficios ou incentivos fiscais ou da Seguridade Social durante varios anos.

RESPONSABILIDADE CIVIL E CADEA

Os maxistrados, no entanto, aplícanlle a circunstancia atenuante de dilacións indebidas e “de establecer, antes do comezo do xuízo oral, medidas eficaces para previr e descubrir os delitos que no futuro puidesen cometer cos medios ou baixo a cobertura da persoa xurídica”. Tanto á compañía como ás persoas condenadas, imponlles en concepto de responsabilidade civil indemnizar conxunta e solidariamente á Facenda Pública polas cantidades defraudadas. Para a condenados sentenza a penas que van desde os seis meses de prisión a varios anos de cárcere por delitos contra a Facenda Pública, branqueo de capitais ou pertenza a organización criminal.

PREZOS MELLORES “A COSTA DO IVE QUE NON ABONARON”

O tribunal dá por probado que Hafesa EnerGía é a mercantil do Grupo Hafesa que actuou como provedor do produto “a todas as operadoras creadas ou instrumentalizadas pola organización comercial e empresarial a efectos de consumar a fraude (que abarca tanto os aspectos de defraudación fiscal como os relativos ao branqueo de cantidades dinerarias ilicitamente obtidas)”.

“Quedando acreditado que desde dita entidade ideouse o plan, a organización e a estrutura coa finalidade de operar o sector de compra, distribución e venda de produtos petrolíferos en beneficio propio e co fin da obtención de maiores beneficios comerciais”, engade. Os maxistrados sinalan que a venda de produtos a ditas sociedades permitiu a Hafesa colocar grandes cantidades de hidrocarburo, xa que “as entidades da organización ofrecían prezos máis vantaxosos que os da súa competencia, a costa do IVE que non abonaron”.

A EMPRESA DEFENDE QUE ACTUOU CORRECTAMENTE E RECORRERÁ

Hafesa EnerGía emitiu un comunicado no que mostra o seu respecto cara á sentenza, pero avanza que a recorrerá ante a Sala de Apelación da AN ao entender que o resultado da proba practicada no xuízo “é contraditorio coas conclusións do tribunal” e defender “a corrección das súas actuacións”. A compañía solicitará que se revogue a sentenza e ser absolta, xa que sostén que a súa relación co resto das operadoras “limitouse a unha colaboración comercial, sen a existencia de colusión algunha para alterar os prezos do mercado de hidrocarburos, nin a inxerencia nin dirección por parte de Hafesa para defraudar o IVE por parte das operadoras obxecto de enjuiciamiento”.

Criptomoedas, coches de alta gama e chalés, as pistas da investigación

Uzal, que posteriormente pasou ao sector privado como directivo de Hafesa, recibiu unha pena de 19 anos e medio de prisión, ademais de multas millonarias e a inhabilitación para recibir subvencións ou beneficios fiscais. Os maxistrados consideran probado que a compañía ideou e executou un plan para defraudar o imposto do IVE, ofrecendo prezos máis baixos que a competencia a costa de non pagar os impostos correspondentes.

Paralelamente, a investigación seguiu o rastro de criptomoedas, coches de luxo e chalés vinculados a Uzal. Estes bens materiais e operacións financeiras opacas foron claves para que a Audiencia Nacional reconstruíse os movementos de capital e detectase indicios de branqueo de diñeiro.

Por un lado as transaccións con criptodivisas dificultaban o seguimento dos fondos. A compra de vehículos de alta gama e propiedades inmobiliarias serviu como sinal de alerta para os investigadores. Todo isto reforzou a tese de que os beneficios da fraude fiscal se canalizaron cara a un patrimonio persoal ostentoso.

Un caso con dimensión política e social

O feito de que Uzal ocupase cargos de responsabilidade na Xunta engade unha dimensión política ao caso, ao vincular a corrupción económica cun ex alto cargo da administración galega.