A sección sexta da Audiencia Provincial de Pontevedra, con sede en Vigo, desestimou o recurso de apelación interposto por unha nai contra unha sentenza que ratificara a resolución da Xunta declarando a situación de desamparo do seu fillo recentemente nado, e avalou así a decisión da administración autonómica de asumir a súa tutela desde o ámbito público para protexelo dunha “contorna familiar caracterizada pola violencia, a inseguridade e a neglixencia”. O Equipo Técnico do Menor (ETM) propuxera declarar o desamparo do bebé, asumir a súa tutela con carácter urxente e delegar provisionalmente o exercicio da garda ao hospital. Esa medida foi aprobada pola Xunta e, unha vez que o neno recibiu a alta tras o seu nacemento, mantívose a tutela pública e trasladouse a garda a unha familia do Programa de Familias Acolledoras da Cruz Vermella.

A NAI ALEGABA MELLORAS PERSOAIS E CRITICABA QUE SE VALORASEN FEITOS PASADOS

A nai recorreu esta decisión ao considerar que non se tivera en conta a súa situación persoal actual e que a declaración de desamparo se adoptara en base a situacións pasadas. Ademais, argumentaba que cambiara de domicilio, mellorara as condicións da súa vivenda, reforzara a súa capacidade económica e que tiña vontade e disposición para protexer o bebé. Porén, a Audiencia, nunha resolución ditada a finais do pasado mes de febreiro e incidindo en que “o interese do menor é o primordial”, constatou que “a contorna familiar é a que é, e non a que sesgadamente tenta ofrecer a apelante”.

SETE FILLOS, TODOS BAIXO TUTELA PÚBLICA

A resolución lembra que este menor é o máis pequeno de sete irmáns e que todos eles están tutelados, tras seren declarados en situación de desamparo “por causa dos malos tratos físicos e psicolóxicos na contorna familiar, así como situacións de violencia protagonizadas polos seus proxenitores”. Así, todos os fillos están baixo tutela pública debido a esa situación de malos tratos, á neglixencia nos coidados básicos por parte dos pais e ás situacións de violencia de xénero que, segundo recolle a sentenza, “presenciaban de forma directa”. “As adversidades vividas polos menores provocáronlles secuelas psicolóxicas e emocionais significativas; todos reciben tratamento psicolóxico e algúns farmacolóxico”, expón a sentenza da Audiencia, apoiándose nos informes do ETM.

OS INFORMES APUNTAN A UNHA ACTUACIÓN REITERADAMENTE NEGLIXENTE DOS PROXENITORES

Ademais, este equipo técnico tamén sinalou que, malia as medidas de protección adoptadas ao longo do tempo, “os pais continuaron actuando de forma neglixente e irresponsable”, polo que chegou a suspenderse o dereito dos proxenitores a relacionarse cos seus fillos. Ante a gravidade desa situación, a Xunta considerou “imprescindible” adoptar unha medida de protección “urxente” respecto do bebé recentemente nado para evitar “as situacións de malos tratos que xa sufriron os seus irmáns” e porque mantelo na súa contorna familiar podería ter “repercusións graves e irreversibles” para o seu desenvolvemento. “Os proxenitores, ao longo destes anos, mostraron unha total incapacidade para proporcionar coidados básicos e adecuados aos seus fillos, polo que non están en condicións de garantir unha contorna segura ao recentemente nado”, sinalaron os técnicos, que descartan por completo unha futura reintegración familiar.

A AUDIENCIA AVALA A ACTUACIÓN DA XUNTA E FALA DE “BO CRITERIO” DO EQUIPO TÉCNICO

Neste contexto, a Audiencia considera que a actuación da administración “non só foi adecuada” no momento do nacemento do fillo máis pequeno, senón que está aliñada “co interese superior do menor” e permitiu protexelo de forma efectiva. Por outra banda, o tribunal rexeita o argumento da nai de que cambiara as súas condicións de vida, ao considerar que quedou acreditada a súa “falta de habilidade” para coidar do seu sétimo fillo. A iso súmase, segundo recolle a resolución, que o pai conta cunha condena xudicial e cunha orde de afastamento por malos tratos. “Non existen garantías de ningunha clase”, expón o tribunal provincial, que insiste en destacar o “bo criterio” do Equipo Técnico do Menor.

O INTERESE DO MENOR, POR RIBA DE TODO

A resolución da Audiencia de Vigo reforza así a tese de que, neste caso, a prioridade absoluta debía ser a protección do bebé desde o mesmo momento do seu nacemento, ante un contexto familiar que os informes técnicos e as decisións previas xa definiran como gravemente lesivo para os menores. Coa desestimación do recurso da nai, o tribunal avala a decisión da Xunta de manter a tutela pública do recentemente nado e confirma que a retirada da custodia se adoptou para evitar que o menor quedase exposto a unha contorna que xa causou, segundo a documentación xudicial, danos psicolóxicos, emocionais e situacións de violencia aos seus irmáns maiores.