O enfrontamento entre a Xunta de Galicia e o Concello de Vigo pola xestión do abastecemento de auga e da presa de Eiras sumou este mércores un novo capítulo. Despois de que a conselleira de Medio Ambiente e Cambio Climático, Ángeles Vázquez, acusase o alcalde, Abel Caballero, de tentar “confundir a cidadanía” e reclamase ao Concello o pagamento de máis de seis millóns de euros polo canon de mantemento do encoro, o rexedor vigués respondeu cuestionando os datos ofrecidos polo Goberno galego e reclamando novamente o cesamento da titular autonómica.

Caballero sostivo que é Vigo quen acaba asumindo a solución dos problemas de abastecemento que afectan a distintos municipios da contorna e acusou a conselleira de formular “falsidades” sobre os investimentos e as responsabilidades de cada administración.

O alcalde insistiu en que, cando se producen incidencias nas redes ou nas conducións que abastecen municipios como Baiona, Moaña ou Redondela, é o sistema vigués o que intervén. “Cando hai problemas, arréglanos Vigo”, afirmou, antes de asegurar que “a Xunta non arranxa nada”.

As declaracións prodúcense despois de que Vázquez defendese a actuación do Executivo autonómico na cidade e na área metropolitana. A conselleira afirmou que a Xunta “traballa para garantir o mellor servizo posible” e citou como exemplos unha achega de 75 millóns de euros á depuradora de Vigo, outros 15 millóns destinados ao abastecemento do rural e do Morrazo e os traballos actualmente en marcha na presa de Eiras, cun investimento superior aos dous millóns.

CABALLERO CUESTIONA AS CIFRAS DA DEPURADORA

Un dos principais puntos de discrepancia está no financiamento da depuradora viguesa. Caballero negou que a Xunta poida atribuírse unha achega de 75 millóns de euros á infraestrutura e vinculou a súa construción ao Goberno central e aos fondos europeos.

“Quen pagou a depuradora foi Elena Espinosa sendo ministra, que puxo 100 millóns de Europa para iso”, afirmou o alcalde, en referencia á etapa da viguesa como ministra de Medio Ambiente en 2009.

Caballero tamén puxo o foco no canon de saneamento que paga Vigo, que cifrou en 60 millóns de euros anuais. Segundo os seus cálculos, a Xunta xa recuperou a cantidade que asegura ter investido na depuradora e outros 25 millóns adicionais. O alcalde acusou así o Goberno autonómico de cobrar ese canon sen realizar, ao seu xuízo, investimentos equivalentes na cidade.

A Xunta mantén, pola contra, que o seu financiamento de diferentes infraestruturas hidráulicas evidencia a súa implicación no sistema de abastecemento e saneamento da maior cidade galega.

A DISPUTA POLAS VÁLVULAS DE EIRAS

Outro dos focos do conflito está no estado das válvulas da presa de Eiras. Ángeles Vázquez lembrou que os tribunais confirmaron a titularidade autonómica do encoro e afirmou que Augas de Galicia detectou deficiencias a través dunha auditoría.

Segundo a versión da Xunta, o Concello de Vigo, responsable do manexo das válvulas, non comunicou o deterioro destes elementos e chegou a poñer dificultades para o acceso do persoal autonómico á instalación. A Administración galega decidiu finalmente acometer a reparación por vía de emerxencia, cun custo aproximado de 2,7 millóns de euros, ao considerar que existía risco para o abastecemento dunha poboación próxima ás 400.000 persoas entre Vigo e outros municipios conectados ao sistema.

Caballero ofrece unha interpretación distinta. O alcalde asegurou que a Xunta tivo que substituír as válvulas “porque as puxo mal”, polo que atribúe á propia Administración autonómica a responsabilidade sobre o problema detectado na presa.

A conselleira, pola súa banda, considera que o Concello non adoptou as medidas necesarias para resolver a situación. “O alcalde de Vigo non fixo nada para resolver os problemas de Eiras”, afirmou Vázquez.

A Xunta tamén reclama ao Concello de Vigo máis de seis millóns de euros correspondentes ao canon de mantemento da presa de Eiras. Vázquez contrapuxo esa débeda cos investimentos autonómicos realizados na cidade e criticou que Vigo cobre aos municipios que reciben auga a través do sistema.

“Vigo non paga o que lle corresponde, pero si lles cobra aos concellos que, como Baiona, empregan os encoros… ollo, que a auga é de todos, non dun concello”, manifestou a conselleira.

Caballero confirmou a existencia da reclamación, pero advertiu de que o asunto continúa aberto xudicialmente. “Está recorrida nos tribunais e xa se verá que deciden”, respondeu o rexedor sobre os seis millóns reclamados pola Xunta.

A discusión sobre Eiras abrangue así tanto a responsabilidade sobre o mantemento das instalacións como o reparto dos custos entre administracións e municipios usuarios do sistema.

A XUNTA SINALA PERDAS NA REDE MUNICIPAL

Ángeles Vázquez engadiu ás súas críticas o estado da rede de abastecemento municipal. A conselleira asegurou que o Concello “oculta” unhas perdas de auga que situou arredor do 25% do consumo, unha porcentaxe que, segundo indicou, estaría por riba dos límites previstos na normativa.

Vázquez exemplificou esta porcentaxe sinalando que equivalería a perder aproximadamente o consumo dun mes por cada catro meses de subministración.

Caballero non entrou nesta ocasión a responder especificamente esa cifra, pero volveu situar o debate na actuación da Xunta e insistiu en que Vigo é quen acaba resolvendo os problemas que aparecen no abastecemento compartido por diferentes concellos da área.

O SEGUNDO ENCORO DE OITAVÉN

O alcalde tamén recuperou unha das súas reivindicacións dos últimos anos: a construción dun segundo encoro no río Oitavén para reforzar a capacidade de abastecemento de Vigo e a súa contorna a medio e longo prazo.

Caballero criticou que Ángeles Vázquez non respondese á súa proposta e defendeu que a nova infraestrutura resulta necesaria para garantir a dispoñibilidade de auga no futuro. “En Vigo é un clamor que queremos facer esa presa”, afirmou.

O rexedor aproveitou novamente o conflito para reclamar ao presidente da Xunta, Alfonso Rueda, o cesamento da conselleira de Medio Ambiente.

Deste xeito, Xunta e Concello manteñen posicións contrapostas sobre quen debe asumir os investimentos, o mantemento e as responsabilidades do sistema de Eiras, mentres continúan pendentes tanto a reclamación económica pola débeda do canon como a discusión sobre as futuras infraestruturas necesarias para asegurar o abastecemento de Vigo e doutros municipios da súa área.