Vigo, epicentro do 17 de maio na honra de Xela Arias

A data recollerá ducias de actos en todo o territorio.

Imaxe da autora á que este ano se lle dedica o Día dás Letras Galegas, Xela Arias. REAL ACADEMIA GALEGA

Vigo será este 17 de maio o epicentro dos actos conmemorativos do Ano Xela Arias, unha efeméride na que se implican numerosas institucións e entidades de toda Galicia para divulgar a súa figura e obra e estender a celebración das Letras Galegas por todos os recunchos do territorio.

O acto da Xunta será no IES Castelao en Vigo, centro no que as propia Arias estudou de moza. En concreto, será a partir das 11,30 horas e contará coa presenza do presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijóo, ademais de representantes de numerosas institucións do país e unha actuación musical sobre poemas da autora.

Posteriormente, a Real Academia Galega celebrará ás 13,00 horas o plenario extraordinario con motivo do Día dás Letras Galegas no Auditorio Mar de Vigo, coa participación de Marilar Aleixandre, Ana Romaní e Manuel Rivas. No evento tamén se poderá gozar das actuacións musicais de Mónica de Nut, Pablo Carreira e Fernando Abreu, intérprete que comezara a preparar un espectáculo poético-musical con Xela Arias pouco antes do seu falecemento en 2003.

CONCERTOS

Precisamente, o Consello da Cultura Galega celebrará o día anterior o concerto que cada ano promove en datas próximas ao Día dás Letras Galegas, neste caso o domingo no Auditorio Mar de Vigo. A páxina web do Consello da Cultura Galega e a CRTVG retransmitirán en directo o evento, que tamén poderá visualizarse o 17 de maio na segunda canle da TVG.

Laura LaMontagne e PicoAmperio ofrecerán un ambiente de ‘hip hop’, con DJ ‘set’, mentres o videocreador Borja Bernárdez executará as luces creadas de modo específico para o concerto en colaboración co deseñador Raúl Silva. Así mesmo, Uqui Permui creou o cartel do evento, que finalizará co Himno de Galicia, que se adaptará á estética da cita.

Vigo tamén acollerá o mesmo 17 de maio, ás 20,00 horas, o espectáculo ‘Vencerse é cousa de tratarse’, do propio Fernando Abreu, no Auditorio Municipal. O Goberno local impulsa á súa vez un programa de actividades dirixidas a toda a familia, que incluirán sesións de contacontos, xogos de letras ou recitais que se desenvolverán ao longo da semana no auditorio ou a biblioteca municipal, entre outras.

A CORUÑA E FERROL

No caso do municipio da Coruña, impulsouse a campaña ‘Desordénate coas letras’ para convidar á cidadanía a transformar os versos da autora para crear novos poemas experimentais. A proposta virá acompañada dun escape room virtual e dunha mostra bibliográfica sobre a homenaxeada, á que se suma unha antoloxía de libros de poesía galega en feminino e un recordo aos homenaxeados e homenaxeadas en anos anteriores.

Ademais, o martes 18 de maio terá lugar o encontro virtual ‘Libro Vivinte’ con Marga do Val, escritora, tradutora e amiga persoal de Xela Arias. Ferrol, pola súa banda, celebrará unha xornada literaria o 22 de maio coa lema ‘Voar sobre a Terra’, nunha carpa que se instalará na Praza de Armas e na que participarán María Canosa, Xesús Constela, Enma Pedreira, Laura Romeu, Bernardo Maiz, Delia Vázquez ou Xosé Manuel Pazo, entre outros.

Neste punto desenvolveranse charlas sobre as figuras de Xela Arias como a de Ricardo Carvalho Calero, posto que Ferrol estendeu a este ano a conmemoración do polifacético autor. Tamén impulsan un espectáculo infantil a cargo de ‘Ghazafelhos’, o monólogo de Xurxo Mariño e o concerto de alumnos do Conservatorio de Música Xan Viaño.

LUGO E PONTEVEDRA

O Concello de Lugo, entre outras accións, difundirá actuacións de seis grupos de música locais baixo o ciclo ‘En Galego ao teu ritmo’, entre o 15 e o 17 de maio, a través das súas redes sociais. O propio luns regalaranse libros ás persoas que se acheguen á Praza Maior, entre as 12,00 e as 14,00 horas, procedentes do fondo bibliográfico municipal.

Pontevedra dedicará a Xela Arias un gran evento poético-musical que se celebrará este luns ás 19,00 horas, na Praza dá Ferrería e no que se anunciará a banda gañadora do certame musical ‘X Xela’ (en caso de choiva trasladaríase ao Teatro Principal). O tres bandas finalistas, Tíbet 1990, Nacho Moura e Río Verdugo, intercalarán as súas actuacións cun recital poético a cargo de Tamara Andrés, Miriam Ferradáns, Regina Touceda e Elvira Ribeiro.

Por último, Pontevedra é a última parada da exposición ‘Aquela meniña de Sarria’, unha mostra elaborada polo colectivo Egeria en colaboración coa Consellería de Cultura. Composta por unha ducia de paneis que repasan a vida e obra da escritora de Sarria, a exposición pode visitarse desde este venres no edificio administrativo da Xunta na Cidade do Lérez.

ACTOS EN COMPOSTELA

Santiago, pola súa banda, inaugura o luns a exposición ‘Xela Arias. A Poesía do Retrato’, ás 18,00 horas, que permanecerá aberta ata o 25 de xullo na Zona C e que ofrece 40 retratos de Xulio Gil á autora nos anos 80 e 90, acompañados de textos poéticos.

A maiores, organizaranse rutas sobre a figura da autora e diversas iniciativas a través da rede de centros socioculturais da capital galega. A plataforma Queremos Galego convocou o seu tradicional acto reivindicativo cunha concentración o próximo 17 de maio con motivo da conmemoración das Letras Galegas.

A organización da protesta, que se celebrará ao mediodía na praza do Obradoiro compostelá, exponse este ano totalmente condicionada polo contexto de pandemia e as diferentes restricións sanitarias para frear a covid-19, polo que foi requirida reserva previa para participar.